Η νέα εποχή των γενοσήμων

Η υπόθεση του φαρμάκου ως θεραπευτικού «εργαλείου» της ιατρικής επιστήμης απασχολεί διαχρονικά τα κράτη, την επιστημονική κοινότητα, τους πολίτες.

Η εποχή των γενοσήμων φαρμάκων έχει αρχίσει εδώ και πολλά χρόνια και εισβάλλει πλέον δυναμικά στις κοινωνίες των προηγμένων χωρών.

Πρόκειται για μία καινοτόμο ιατρική θεραπευτική δράση που έχει μπει ήδη και στη χώρα μας και θέτει ως αρχή προτεραιότητας την αξιοπιστία και την αποτελεσματικότητα στη θεραπεία, με έλεγχο και διαφάνεια, σε όλα τα στάδια παραγωγής και κατανάλωσης.

Ταυτοχρόνως αυτή η παρέμβαση εξασφαλίζει σημαντικό οικονομικό όφελος για την κοινωνική ασφάλιση και τους χρήστες αυτών των φαρμάκων.

Το ΤΥΠΕΤ μπαίνει στη νέα εποχή των γενοσήμων, κάνοντας ένα δυναμικό ξεκίνημα ενημέρωσης των μελών του, με την εγγύηση και την προτροπή της επιστημονικής κοινότητας των διακεκριμένων ιατρών του.
Για τον σκοπό αυτό, με πρωτοβουλία της Προέδρου του ΤΥΠΕΤ, πραγματοποιήθηκε σύσκεψη με σκοπό την ανταλλαγή απόψεων, αλλά και για να δοθούν απαντήσεις σε όλα τα σχετικά ερωτήματα, από τους ιατρούς-διευθυντές του Ταμείου Υγείας.

Τα συμπεράσματα της σύσκεψης είναι ιδιαίτερης σημασίας και έχουν ως αποκλειστικό κριτήριο της παρέμβασης του ΤΥΠΕΤ στον τομέα της περίθαλψης της υγείας, το μέγιστο όφελος των ασφαλισμένων.

genosima-min


1. Τι είναι τα επώνυμα γενόσημα φάρμακα;
Τα γενόσημα φάρμακα κυκλοφορούν νόμιμα μετά τη λήξη της προστασίας του διπλώματος ευρεσιτεχνίας (πατέντας) του πρωτοτύπου φαρμάκου αναφοράς. Χρησιμοποιούνται ευρέως από τα συστήματα υγείας σε όλο τον κόσμο, ως αποτελεσματικές εναλλακτικές λύσεις έναντι των ακριβότερων πρωτότυπων φαρμάκων. Το επώνυμο γενόσημο είναι φάρμακο ίδιας δραστικής ουσίας με το πρωτότυπο φάρμακο και παράγεται από αξιόλογες φαρμακευτικές εταιρείες ελληνικές και ξένες. Είναι εταιρείες που έχουν τεχνογνωσία και εγνωσμένο κύρος στην ελληνική και παγκόσμια φαρμακευτική αγορά. Είναι εταιρείες τις οποίες συχνά παραγωγοί πρωτότυπων φαρμάκων έχουν εμπιστευθεί για την παραγωγή των δικών τους σκευασμάτων. Γενόσημα προϊόντα των εταιρειών αυτών έχουν χρησιμοποιηθεί και χρησιμοποιούνται από όλους μας, με απόλυτη ασφάλεια.

Τα επώνυμα γενόσημα που παράγονται στην Ελλάδα είναι απολύτως ασφαλή και ποιοτικά φάρμακα, κυκλοφορούν χωρίς το παραμικρό πρόβλημα εδώ και δεκαετίες και τα εμπιστεύονται γιατροί και ασθενείς σε πάνω από 60 χώρες του κόσμου. Τα επώνυμα γενόσημα φάρμακα που παράγονται στη χώρα αλλά και τα εργοστάσια παραγωγής ελέγχονται από τον ΕΟΦ αλλά και τον αντίστοιχο ευρωπαϊκό ΕΜΑ.

 2. Τι συμβαίνει στην παγκόσμια αγορά με τα γενόσημα;
Η παγκόσμια αγορά έχει επιτύχει υψηλά ποσοστά χρήσης γενόσημων φαρμάκων. Τα υψηλότερα ευρωπαϊκά ποσοστά καταγράφονται σε Ηνωμένο Βασίλειο (84,3%), Γερμανία (81%) και Ολλανδία (71,4%). Δυστυχώς παρά τις πολλές απόπειρες προώθησης των γενοσήμων, μόλις το 25% των φαρμάκων που λαμβάνουν οι Έλληνες ασφαλισμένοι είναι γενόσημα. Αντίθετα σύμφωνα με τα στοιχεία του ΟΟΣΑ, στην Πορτογαλία το ποσοστό διείσδυσης των γενοσήμων το 2015 ξεπέρασε το 47% (σε όγκο) από 20% που ήταν το 2009. Είναι σχήμα οξύμωρο οι Ευρωπαίοι να εισάγουν και να καταναλώνουν ελληνικά γενόσημα, τη στιγμή που οι Έλληνες, τους γυρνούν την πλάτη εξαιτίας στρεβλών αντιλήψεων.
Στην πρόσφατη έκθεση του ΟΟΣΑ, η Ελλάδα κατατάσσεται στην τέταρτη από το τέλος θέση μεταξύ 27 χωρών στη διείσδυση γενοσήμων.

 

 

genoecd17-485 1-min

Στις Η.Π.Α. το 86% του όγκου των φαρμάκων που καταναλώνονται είναι γενόσημα. Παρόμοια είναι η κατάσταση στην Γερμανία, όπου το 81% των συσκευασιών που χορηγούνται είναι γενόσημα. Οι δύο αυτές χώρες δεν παρατίθενται τυχαία. Οι μεν ΗΠΑ είναι η μεγαλύτερη φαρμακευτική αγορά στον κόσμο, με την υψηλότερη διεθνώς διείσδυση γενοσήμων και η Γερμανία η μεγαλύτερη ευρωπαϊκή χώρα με την μεγαλύτερη διείσδυση γενοσήμων στην «Γηραιά Ήπειρο». Το όφελος του συστήματος υγείας στις ΗΠΑ από τη χρήση γενοσήμων ήταν την τελευταία 10ετία 1,67 τρισ. δολάρια και μόνο για το 2016 253 δισ. δολάρια.

 

 

3. Τι μπορεί να προσφέρει το επώνυμο γενόσημο φάρμακο;
Η συνταγογράφηση επώνυμων γενοσήμων αποτελεί πρόκληση αλλά και μεγάλη ευκαιρία για την Κοινωνική Ασφάλιση (συμπεριλαμβανομένου του ΤΥΠΕΤ), την ανάπτυξη της εγχώριας φαρμακοβιομηχανίας και εμμέσως της Ελληνικής Οικονομίας. Και αυτό γιατί έχει υπολογισθεί ότι αν το 60% της αγοράς καλυφθεί από φάρμακα εγχώριας παραγωγής, η συνολική επίδραση στο ΑΕΠ θα είναι της τάξης των 3,5 δισ. ευρώ, ενώ θα δημιουργηθούν περισσότερες από 2.000 νέες θέσεις εργασίας. Παράλληλα, θα συγκρατηθεί σημαντικά η φαρμακευτική δαπάνη, λόγω της χρήσης οικονομικότερων θεραπευτικών επιλογών.

4. Γιατί τα επώνυμα γενόσημα φάρμακα είναι πιο οικονομικά από τα πρωτότυπα;
Πρόκειται για φάρμακα που περιέχουν δραστικές ουσίες των οποίων η χρονική περίοδος προστασίας της πατέντας έχει λήξει. Αυτός είναι και ο λόγος που οι τιμές τους είναι χαμηλότερες. Ένας δεύτερος λόγος έχει να κάνει με τις συνεχείς ανακοστολογήσεις των τελευταίων χρόνων. Τα επώνυμα γενόσημα βρίσκονται σήμερα σε πολύ χαμηλές τιμές. Και αναφερόμαστε στο επώνυμο γενόσημο γιατί το φάρμακο δεν αρκεί να είναι φθηνότερο σε απόλυτη τιμή, πρέπει να είναι και αποτελεσματικό, αλλιώς δεν είναι φθηνό.

5. Είναι ασφαλή τα επώνυμα γενόσημα; Η συνταγογράφησή τους δεν έχει συνέπειες στην ποιότητα;
Η ιατρική εμπειρία των τελευταίων χρόνων με την αύξηση της συνταγογράφησης γενοσήμων δεν έχει δείξει επιδείνωση της νοσηρότητας. Η κλινική «Υγείας Μέλαθρον» χρησιμοποιεί αξιόπιστα γενόσημα φάρμακα με εξαιρετικά αποτελέσματα.
Όμως είναι γεγονός ότι υπάρχει ακόμη και σήμερα η λαθεμένη πεποίθηση ότι ένα φθηνότερο φάρμακο είναι και ποιοτικά υποδεέστερο. Εν μέρει, οφείλεται στην έλλειψη ουσιαστικής ενημέρωσης για τα γενόσημα και τη θεραπευτική τους αξία. Τα γενόσημα είναι φάρμακα που περιέχουν την ίδια δραστική ουσία, γεγονός που συνεπάγεται και ανάλογα θεραπευτικά αποτελέσματα. Κάθε γενόσημο, προκειμένου να κυκλοφορήσει στην ελληνική αγορά υποχρεούται να αποδείξει την ασφάλεια καθώς και τη θεραπευτική του ισοδυναμία ως προς το πρωτότυπο φάρμακο αναφοράς. Για τον λόγο αυτό, ο Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκου (ΕΟΦ) ζητά από τους αιτούντες να προσκομίσουν σχετικές μελέτες που ονομάζονται μελέτες βιοϊσοδυναμίας. Η μελέτη βιοϊσοδυναμίας αποτελεί απαραίτητο στοιχείο του φακέλου που συνοδεύει ένα φάρμακο προκειμένου να λάβει έγκριση κυκλοφορίας. Η μελέτη βιοϊσοδυναμίας εξασφαλίζει με αδιάσειστο επιστημονικό τρόπο ότι ένα γενόσημο φάρμακο και το αντίστοιχο πρωτότυπο προϊόν αναφοράς, όταν χορηγούνται στην ίδια δόση, παρουσιάζουν ουσιαστικά το ίδιο ποσοστό και έκταση της βιολογικής διαθεσιμότητας της δραστικής ουσίας στον ανθρώπινο οργανισμό.

 

Άλλωστε σε χώρες με υψηλό επίπεδο παροχής υπηρεσιών υγείας όπως η Αγγλία, η Γερμανία, η Ολλανδία και το Βέλγιο (διείσδυση γενοσήμων 60-81% κατ' όγκο), οι οποίες συχνά αποτελούν χώρες αναφοράς, ο δείκτης συνταγογράφησης γενοσήμων προς πρωτότυπα είναι κατά πολύ υψηλότερος του αντίστοιχου Ελληνικού. Το υψηλό επίπεδο υγείας που απολαμβάνουν οι πολίτες των χωρών αυτών, οφείλεται στο ότι τα γενόσημα, ως οικονομικότερη λύση, βελτιώνουν την προσβασιμότητα στις αναγκαίες θεραπείες. Παράλληλα, η ευρεία χρήση γενοσήμων παράγει εξοικονομήσεις για τα συστήματα υγείας και απελευθερώνει πόρους που μπορούν να διατεθούν για καινοτόμες θεραπείες, όπου είναι απαραίτητο. Είναι, λοιπόν, σημαντικό να γίνει μια συντονισμένη προσπάθεια ενημέρωσης της κοινής γνώμης των καταναλωτών, σε βάθος χρόνου, για την ανατροπή στρεβλών αντιλήψεων.

6. Οι ελληνικές βιομηχανίες παράγουν γενόσημα φάρμακα;
Επώνυμες και πιστοποιημένες ελληνικές εταιρείες παράγουν πρωτότυπα φάρμακα πολυεθνικών, τα οποία καταναλώνουμε χωρίς να γνωρίζουμε ότι παράγονται πλάι πλάι με το γενόσημο φάρμακο! Δηλαδή από την ίδια εταιρεία και με τις ίδιες αυστηρές συνθήκες παράγονται τόσο πρωτότυπα φάρμακα, τα οποία καταναλώνουμε χωρίς καμία ανησυχία, όσο και επώνυμα γενόσημα. Ας μην λησμονούμε ότι κατά καιρούς πιθανόν να έχουμε χρησιμοποιήσει αξιόπιστα φάρμακα χωρίς να γνωρίζουμε ότι είναι γενόσημα, πχ Apotel.

Τα επώνυμα ελληνικά γενόσημα παράγονται σε υπερσύγχρονα εργοστάσια στη χώρα μας, από αναγνωρισμένες ελληνικές φαρμακοβιομηχανίες, οι οποίες συμμορφώνονται με τους ίδιους ακριβώς κανόνες και πρότυπα ποιότητας με τα πρωτότυπα φαρμακευτικά προϊόντα. Υπόκεινται σε συνεχείς ελέγχους από τον Εθνικό Οργανισμό Φαρμάκων (ΕΟΦ), τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων (EMA), καθώς και τους αντίστοιχους οργανισμούς των χωρών όπου εξάγονται.

7. Γιατί στη χώρα μας δεν συνταγογραφείται - προτιμάται το γενόσημο φάρμακο;
Η διείσδυση των γενοσήμων στην ελληνική αγορά έχει βελτιωθεί ελαφρώς τα τελευταία χρόνια, αλλά έχουμε πολύ δρόμο ακόμη να καλύψουμε για να φτάσουμε σε συγκρίσιμα ποσοστά διείσδυσης με άλλες αναπτυγμένες χώρες.
H απουσία καμπάνιας ενημέρωσης για το τι είναι τα επώνυμα γενόσημα φάρμακα και πόσο αξιόπιστα είναι, σε συνάρτηση με τη στρεβλή αντίληψη του ότι ένα φθηνότερο φάρμακο είναι και ποιοτικά υποδεέστερο, δυσκόλεψε την αποδοχή τους από τον Έλληνα ασθενή.

Παράλληλα υπάρχει μια βαθιά εδραιωμένη κουλτούρα προώθησης νέων θεραπειών, ανεξάρτητα από το εάν το ίδιο αποτέλεσμα εξασφαλίζεται από τις υπάρχουσες θεραπείες. Για τον λόγο αυτό, σημειώνεται ένα πολύ υψηλό ποσοστό υποκατάστασης παλαιών αξιόπιστων θεραπειών με νέες, ακριβές θεραπείες, που απλώς ανεβάζουν το κόστος. Όπως αναφέρουν οι ειδικοί, σε κάθε δύο παλιά φάρμακα μόνο το ένα αντικαθίσταται από γενόσημα, ενώ το άλλο υποκαθίσταται από νεότερο και δαπανηρότερο, χωρίς να εξασφαλίζεται αποδεδειγμένα καλύτερο αποτέλεσμα.

Κλείνοντας, θα μπορούσε κανείς να σταθεί σε τρία σημεία:

1) Τα επώνυμα γενόσημα είναι το ίδιο αξιόπιστα και αποτελεσματικά με τα αντίστοιχα πρωτότυπα.
2) η εμπιστοσύνη στον θεράποντα ιατρό και τη συνταγογράφηση που εκείνος επιλέγει, αποτελεί μακροπρόθεσμα τον θεμέλιο λίθο στον οποίο πρέπει να στηριχθεί η προσπάθεια της αποτελεσματικής αντιμετώπισης των νοσημάτων, με παράλληλο όφελος την εξοικονόμηση πόρων για το Ταμείο Υγείας.
3) Κανένα φάρμακο δεν είναι οικονομικό για την κοινωνική ασφάλιση εάν δεν είναι αποτελεσματικό.

Να θυμίσουμε ότι κριτήριο επιλογής δεν είναι το φθηνότερο γενόσημο, κριτήριο επιλογής είναι το αξιόπιστο επώνυμο γενόσημο, γιατί εν κατακλείδι αυτό είναι το πραγματικά φθηνότερο.

 

Τ.Υ.Π.Ε.Τ. - ΤΑΜΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΕΘΝΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ © 2019

Δήλωση Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων

Created by Pixelocracy